Scattered Clouds

1°C

Kołobrzeg

29 marca 2023    |    Imieniny: Wiktoryna, Cyryl, Eustachy
29 marca 2023    
    Imieniny: Wiktoryna, Cyryl, Eustachy

Redakcja: tel. 500-166-222 poczta@miastokolobrzeg.pl

Portal Miasto Kołobrzeg FBPortal Miasto Kołobrzeg na YT

Regionalny Portal Informacyjny Miasta Kołobrzeg i okolic

reklama

Kolejny mit związany z lotniskiem Bagicz: bomboskład

Jesienią 2022 roku na antenie regionalnej telewizji TVP3 pojawił się reportaż z cyklu „Całkiem niezła historia”, dotycząca przeszłości lotniska Bagicz. Jak na krótki materiał, liczący sobie 11 minut, rozmówcom udało się przekazać wiele informacji. Nie ustrzegli się oni jednak od powtórzenia mitów powielanych w dyskursie dotyczącym Bagicza. W zawartości audycji jest mowa o stacjonowaniu w Bagiczu samolotów MiG-27. To absolutnie nie miało miejsca, ponieważ te samoloty stacjonowały na lotnisku Kluczewo. W Bagiczu nie było takiej infrastruktury, aby samoloty MIG-27 mogły być chowane w schronohangarach. Na lotnisku zbudowane były schronohangary typu AU-11, a dla samolotów MiG-27 budowano typ AU-16, w konsekwencji, te w Bagiczu były za małe, aby tam mógł zmieścić się samolot MiG-27.

W audycji pojawia się twierdzenie, że schronohangar AU-11 był tak zbudowany, aby mógł przetrwać bezpośrednie trafienie małą głowicą atomową. Zgodzić mogę się z tym, że budowla przetrwa jeśli głowica upadnie (wybuchnie) niedaleko lotniska, ale nie bezpośrednie trafienie.

Jednak największy mit, który się pojawia, dotyczy bomboskładu - jakoby był wysadzony w marcu 1945 roku przez wycofujące się oddziały niemieckie. Mit ten krąży i jest często powielany przez kolejne osoby. W materiale, ten mit opowiedział Robert Maziarz. Znam Roberta i często dyskutujemy na różne historyczne tematy, bo rozmowa czy to krytyka bywa konstruktywna i czasem otwiera nowe horyzonty. Tym razem na łamach FB zapytałem się, skąd ma taką wiedzę odnośnie w/w bomboskładu. Dostałem odpowiedź, że wiedzę ma z własnych źródeł. Według moich źródeł, bomboskład został wysadzony znacznie później. Dlatego w tym momencie zapadła decyzja, aby kwestie te wyjaśnić nieco szerzej.

Johannes Voelker, w książce „Ostatnie dni Kołobrzegu”, tak opisuje sytuację z marca 1945 roku w Bagiczu: „ Plutonowy Peters 5 marca (1945r – dop. Autora) pełnił główną wartę na lotnisku w Bagiczu. O godz. 5 zameldował że rosyjskie czołgi stoją przed wsią Bagicz. „Hoko” została okrążona nagłym uderzeniem pancernym Rosjan, w którym uczestniczyło też dużo piechoty. (...) „Hoko” nie miała też niezbędnej amunicji, dysponowała niewielką ilością broni (trzy lub cztery karabiny MG-15 z kilkoma magazynkami). Rosjanie zajęli południową część wsi Bagicz , na zachodzie pod osłoną strzelnicy dotarli do wschodniego ogrodzenia bazy lotniczej i do plaży. Od „Hoko” dzielił ich jedynie rzut kamieniem i uznano że kompania jest skazana na zagładę.(…) Uratowało ich wysadzenie w powietrze pasa startowego lotniska. Stumetrowej wysokości ściana czarnego dymu, która uniosła się wzdłuż całego pasa, w połączeniu z silnymi wybuchami i potężna falą uderzeniową sprawiła prawdopodobnie, że Rosjanie pomyśleli, iż użyto jakiejś nowej broni. Czy wróg poniósł od wybuchu jakieś straty, nie udało się stwierdzić- w każdym razie pospiesznie się wycofał. ”Hoko” wykorzystała to ażeby powoli, pod osłoną klifów wycofać się w stronę Kołobrzegu. (…) O godz. 7:30 wysadzono budynki techniczne (hangary, w tym hangary remontowe, rusznikarnię, warsztat samochodowy i warsztat lotniczy). Nienaruszone pozostały wszystkie budynki kwaterunkowe, kasyno oficerskie, klub oficerski, budynek sanitarny, I i II kuchnia, pompownia wody, I kotłownia, budynek dowodzenia i budynek komendantury. „Hoko” była tylko niewielką zbieraniną, ale Rosjanie prawdopodobnie spodziewali się na lotnisku dużego oporu. Zostawili zatem teren w spokoju po prawej- przy plaży – i po szosie pojechali swoimi czołgami dalej , przed Kołobrzeg”. Teren lotniska zajęto w następnych dniach.

W przytoczonym fragmencie, nie ma żadnej wzmianki o wysadzeniu bomboskładu, tylko o wysadzeniu pasa startowego – a to dwie różne kwestie. W innych źródłach niemieckich nie ma informacji na temat walk w okolicach lotniska i wsi Bagicz. Polskie źródła, czy to monografie pułkowe, dywizyjne, czy inne książki, nie wnoszą nic w tym temacie, ponieważ polskie oddziały zaczęły walki o Kołobrzeg dopiero od 8 marca 1945 roku. Zatem gdzie szukać kolejnych informacji? Przeszukałem zasoby rosyjskich serwerów w kierunku jednostek lotniczych, które w późniejszym czasie stacjonowały na lotnisku Bagicz.

Lotnicy z 51. Minowo-Torpedowego Pułku Lotniczego Floty ZSRR (w skrócie 51MTAP) tak wspominają pobyt w Bagiczu: „ W tym celu 29 kwietnia nasz 51. MTAP został również przeniesiony na lotnisko w pobliżu miasta Kolberg (obecnie miasto Kołobrzeg). Razem z nami, tak zwane skrzydło w skrzydło, w ostatnich atakach bojowych latali także nasi stali towarzysze, piloci 21 Pułku Lotnictwa Myśliwskiego (21.IAP) Czerwonego Sztandaru, dowodzonego przez Bohatera Związku Radzieckiego, ppłk P. I. Pawłowa. Nieco wcześniej został tu przeniesiony 7. pułk lotnictwa szturmowego pod dowództwem dwukrotnego Bohatera Związku Radzieckiego, ppłk A.E. Mazurenko, z którym również bardzo szybko znaleźliśmy wspólny język. Lotnisko znajdowało się w bliskiej odległości od linii brzegowej, miało dwa równoległe betonowe pasy startowe i było w dobrym stanie. Wycofując się w pośpiechu, Niemcy pozostawili nienaruszone wszystkie pomieszczenia mieszkalne i zdołali wysadzić w powietrze jedynie hangary. Ale to już nie miało dla nas znaczenia. Osiedliliśmy się na lotnisku Kolberg z wielkimi udogodnieniami i wkrótce lotnisko Grabsten ze swoimi ciasnymi i wilgotnymi ziemiankami, z błotem pod stopami, z ociekającym błotem metalowym pasem startowym, jawił się w mojej pamięci tylko jako wizja ze strasznego snu”.

Podsumowując 51. MTAP wraz ze wsparciem z 21. IAP został dyslokowany na lotnisko w Bagiczu około 29 kwietnia 1945 roku, wcześniej znajdował się tutaj 7. pułk lotnictwa szturmowego. W/w jednostki lotnicze nie potrzebowały do swoich zadań betonowego pasa startowego, ewentualnie korzystały z metalowych pasów startowych kładzionych na płaskim terenie. Wysadzonym pasem nie przejmowano się lub zaadaptowano go tak, aby był użyteczny pod metalowy pas. Lecz to dalej jest gdybanie, czy któraś ze stron nie przemilczała faktu wysadzenia bomboskładu.

Tu pomoc przychodzi z najmniej spodziewanego źródła. Jest to portal: Fotopolska.eu. Zamieszczono w nim zdjęcie lotnicze lotniska Bagicz datowane na dzień 23 marca 1945 roku. Czy data widniejąca na zdjęciu jest faktycznie prawdziwa? Przyglądając się bliżej ,można od razu zauważyć wysadzony pas startowy, co daje wskazówkę, że wykonano je po 5 marca 1945 roku – jak opisuje J. Voelker w swojej książce. Nie widać również samolotów Douglas A-20G, które użytkował 51. MTAP, zatem zdjęcie pochodzi sprzed 29 kwietnia 1945 roku. Reasumując, na zdjęciu teren bomboskładu jest nietknięty – niewysadzony – zatem mit o wysadzeniu bomboskładu przez wycofujące się oddziały niemieckie należy uznać za obalony.

Tomasz Łowkiewicz
Zdjęcia resztek rozsadzonego bomboskładu pochodzą z 2019 r.

(1) Kompania „Hoko” – jedyna wyszkolona do walki wroli piechoty kompania bazy lotniczej w Bagiczu, stan około 60 ludzi pod dowództwem mjr Luftwaffe Engewalda – za: J. Voelker, „Ostatnie dni Kołobrzegu”, str 152
(2) Był to płaski obszar opuszczonych pól na granicy Litwy z Prusami Wschodnimi, trzydzieści kilometrów na południowy wschód od Kłajpedy.

Przytoczone źródła:
https://regiony.tvp.pl/64096072/21102022?fbclid=IwAR0Y13ZEOyVIvZ7k35VqlzVzwnb54YEZf3INl4Ajc2OIPmFnDy9vEgbi8W0 – program telewizyjny TVP3 „Całkiem niezła historia”
J. Voelker, Ostatnie dni Kołobrzegu, wydawnictwo Napoleon V, Oświęcim 2014 r.,str. 66-67
https://bellabs.ru/51/ - strona o historii 51. MTAP , dostęp: 31.01.2023
http://fotopolska.eu/1065212,foto.html?a=4281&b=4144.75&c=3 – zdjęcie lotniska Bagicz, dostęp: 31.01.2023








reklama

Dodaj komentarz

UWAGA!
Komentarze są prywatnymi opiniami Czytelników, za które redakcja nie ponosi odpowiedzialności. Publikowanie jest jednoznaczne z akceptacją regulaminu. Jeśli jakikolwiek komentarz narusza obowiązujące prawo lub zasady współżycia społecznego, prosimy o kontakt poczta@miastokolobrzeg.pl. Komentarze niezwiązane z artykułem, naruszające regulamin lub zawierające uwagi do redakcji, będą usuwane.

Komentarze zostaną opublikowane po akceptacji przez moderatora.

Zgody wymagane prawem - potwierdź aby wysłać komentarz



Administratorem danych osobowych jest  Wydawnictwo AMBERPRESS z siedzibą w Kołobrzegu przy ul. Zaplecznej 9B/6 78-100 Kołobrzeg, o numerze NIP: 671-161-39-93. z którym możesz skontaktować się osobiście pod numerem telefonu 500-166-222 lub za pośrednictwem poczty elektronicznej wysyłając wiadomość mailową na adres poczta@miastokolobrzeg.pl Jednocześnie informujemy że zgodnie z rozporządzeniem o ochronie danych osobowych przysługuje ci prawo dostępu do swoich danych, możliwości ich poprawiania, żądania zaprzestania ich przetwarzania w zakresie wynikającym z obowiązującego prawa.

reklama